Inloggen Nog geen account?
Vul s.v.p beide velden in.

Qompas Dossiers: Alles wat je moet weten over Traineeships

Wat is een traineeship?

Een traineeship bereidt talentvolle hoogopgeleide starters voor op een functie als topmanager of topspecialist. De organisatie biedt een gestructureerd traject aan waarin werk, opleiding en persoonlijke begeleiding gecombineerd worden. Vaak rouleert een trainee over verschillende afdelingen zodat de trainee de organisatie snel leert kennen. De lengte van een traineeship varieert van een minimum van een paar maanden tot maximaal zo'n drie jaar.


De persoonlijke ontwikkeling van de trainee staat centraal

Het meest bekende traineeship is het management traineeship. Vaak is deze klassieke variant zelfs het enige traineeship dat starters kennen. Bij dit type is het de expliciete bedoeling van een bedrijf om de jonge starter in korte tijd naar een stevige management positie in het bedrijf te ontwikkelen.

De persoonlijke ontwikkeling van de trainee staat centraal

Het management traineeship duurt altijd tussen de één en drie jaar. De trainee wisselt een aantal keer van functie en wordt voortdurend begeleid door een coach en/of een HR functionaris. Het management traineeship bestaat vaak uit een aantal praktische opdrachten waarbij de trainee zelf op de werkvloer staat en inzicht krijgt in alle bedrijfsprocessen. De trainee zal in productiebedrijven nauw bij de fabricage betrokken worden of bij een logistiek bedrijf leren hoe de logistieke planning in elkaar steekt. De trainee wordt bijvoorbeeld geconfronteerd met een zeer concrete opdracht ter verbetering van de bedrijfsprocessen. Door de wisselende opdrachten wordt de flexibiliteit, het uithoudingsvermogen en het initiatief van de trainee op de proef gesteld.

Het professional of specialist traineeship

De tegenhanger van het management traineeship is het professional of specialist traineeship. In een dergelijk programma wordt de trainee, in tegenstelling tot het management traineeship, specialistisch opgeleid. De focus ligt meer op vakinhoudelijke ontwikkeling met gerichte cursussen en opleidingen.

Management traineeships versus Specialist traineeships

Traineeships bestaan in veel verschillende smaken. Globaal zijn er twee verschillende traineeships te onderscheiden. Het eerste en meest bekende is het management traineeship. Het management traineeship heeft als doel om de jonge werknemer in korte tijd klaar te stomen voor een functie op leidinggevend niveau.


Wat houdt een management traineeship in?

Het meest bekende traineeship is het management traineeship. Vaak is deze klassieke variant zelfs het enige traineeship dat starters kennen. Bij dit type is het de expliciete bedoeling van een bedrijf om de jonge starter in korte tijd naar een stevige management positie in het bedrijf te ontwikkelen.

Het management traineeship duurt altijd tussen de één en drie jaar. De trainee wisselt een aantal keer van functie en wordt voortdurend begeleid door een coach en/of een HR functionaris. Het management traineeship bestaat vaak uit een aantal praktische opdrachten waarbij de trainee zelf op de werkvloer staat en inzicht krijgt in alle bedrijfsprocessen. De trainee zal in productiebedrijven nauw bij de fabricage betrokken worden of bij een logistiek bedrijf leren hoe de logistieke planning in elkaar steekt. De trainee wordt bijvoorbeeld geconfronteerd met een zeer concrete opdracht ter verbetering van de bedrijfsprocessen. Door de wisselende opdrachten wordt de flexibiliteit, het uithoudingsvermogen en het initiatief van de trainee op de proef gesteld.

De tegenhanger van het management traineeship is het professional of specialist traineeship. In een dergelijk programma wordt de trainee, in tegenstelling tot het management traineeship, specialistisch opgeleid. De focus ligt meer op vakinhoudelijke ontwikkeling met gerichte cursussen en opleidingen.


Wat houdt een specialist traineeship in?

In een specialist of professional traineeship wordt de trainee in een relatief korte tijd opgeleid binnen een specifiek vakgebied. Het merendeel van de specialistische traineeships worden aangeboden in een financiële, commerciële, technologische, logistieke of Human Resource richting.

Ook zijn er organisaties die trainees werven voor een specialistisch domein (finance, supply chain, commercie, techniek) maar wel met het oog op het vervullen van een managementpositie in de toekomst. Je krijgt dan naast de inhoudelijke focus ook trainingen met het oog op de doorontwikkeling (op termijn) naar managementposities.

Dergelijke management traineeships kun je meestal herkennen door het woord 'management' in de titel. Voorbeelden zijn:

  • Finance Management Traineeship
  • Supply Chain Management Traineeship
  • Retail Management Traineeship
  • E-commerce Management Traineeship
  • Commercial Management Traineeship
  • Marketing Management Traineeship
  • Operations Management Traineeship

Management Development i.c.m. een startfunctie

Ook organisaties die geen speciaal traineeship aanbieden kunnen uitgebreide mogelijkheden hebben voor veelbelovende starters. Een management development traject biedt werknemers veel opleiding en begeleiding.

Het grote verschil met traineeships is dat er niet veranderd wordt van functie of afdeling om de zoveel maanden, maar dat je een paar jaar (2-4) op een rol zit. Het voordeel daarvan is dat je even de tijd krijgt om jezelf te ontwikkelen, zonder de onrust van het hoppen van project naar project.


Wat houdt het management development programma in?

Sommige organisaties bieden geen traineeship aan, maar bieden starters toch veel mogelijkheden voor het ontwikkelen van hun managementpotentieel. Dit fenomeen wordt vaak een management development programma genoemd.

Een management development traject biedt net als een management traineeship veel opleiding en begeleiding. Het grote verschil is dat de starter niet veranderd van functie of afdeling. Wel is het management development programma er ook op gericht om de starter versneld naar een hoge management functie te brengen.

Een ander verschil is dat het management development programma vaak direct gericht is op het verbeteren van de resultaten van de organisatie. Alhoewel de werknemers zich op individueel niveau ontwikkelen, staat de organisatie centraler dan bij management traineeships.

Ook kan het zijn dat het management development programma wordt gebruikt als een overkoepelend begrip waar het management traineeship onderdeel van is.

5 verschillen tussen traineeships

Als je je oriënteert op traineeships dan kun je deze het beste vergelijken aan de hand van de belangrijkste verschillen. Hieronder de top-5 verschillen tussen traineeships. Het verschil tussen een specialist en management traineeship is hier niet in meegenomen. Probeer onderstaande aspecten binnen aangeboden traineeships waarop je je oriënteert op een rij te zetten:

  1. Duur van het traineeship
  2. Aantal, duur en diversiteit van de traineeopdrachten
  3. Aantal cursusdagen en persoonlijke begeleiding (manager/coach)
  4. Uitstroommogelijkheden na het traineeship
  5. Salaris(groei)

Als je informatie in de vacatureteksten mist dan leveren bovenstaande punten goede vragen op om vooraf te bellen of om tijdens jouw sollicitatiegesprek te stellen.

Sollicitatieprocedure voor trainees

Tijdens de selectieprocedure voor een traineeship is het tegenwoordig bijna ondenkbaar dat er geen (vormen van) assessments worden afgenomen. Tijdens zo'n assessment kun je rollenspellen, cases, pitchen, gesprekken met een psycholoog, capaciteitentesten en persoonlijkheidsonderzoeken verwachten.

Ook heb je meerdere interviews, enerzijds met HR-specialisten die zijn opgeleid om te selecteren, en anderzijds met managers waar je mogelijk voor gaat werken. Populair zijn selectiedagen, waarbij je op een dag meerdere ronden van de sollicitatieprocedure doorloopt. Bij management traineeships kan het zelfs zijn dat je een gesprek hebt op hoog niveau. Bijvoorbeeld met de Raad van Bestuur of de partners/eigenaren van een organisatie.


Een cv waarmee je scoort

Omdat een organisatie veel in jou investeert op het moment dat je een traineeship gaat doen, is de selectie bijna altijd zwaar en zeer serieus. Bovendien zijn traineeships zeer geliefd onder afgestudeerde hbo'ers en wo'ers hoog opgeleide afstudeerders. Zo zijn er vele traineeships die 20 tot 60 keer zoveel sollicitanten trekken dan er plaatsen zijn. Hoe zorg je ervoor dat jij wordt geselecteerd voor een felbegeerd management traineeship?

Je kansen op een traineeship worden sterk verhoogd met een uitmuntend cv. Niet alleen een mooie cijferlijst is belangrijk, ook onderbouwde persoonlijke ontwikkeling is een criterium. Topsport, bestuurservaring, specifieke passies (bijv. muziek of beleggen), het oprichten van je eigen onderneming tijdens je studententijd tonen bijvoorbeeld aan dat jij bijzondere vaardigheden hebt.

Ook je persoonlijkheid en competenties spelen een belangrijke rol. Het projectmatige karakter van de meeste traineeships verlangen een flexibele instelling van de trainee. Ook leergierigheid is belangrijk voor de vele opleidingsmogelijkheden. Tot slot is zelfinzicht en reflectie een must voor een trainee. Stel jij jezelf kwetsbaar op en evalueer je jouw eigen gedrag en prestaties? Leer je van fouten? Deze eigenschappen zijn erg belangrijk omdat die tijdens jouw traineeship continu van je worden verlangd.

Weten welke capaciteiten jij in huis hebt? Ontdek wat jouw sterktes zijn en welke ontwikkelpunten je hebt met onze persoonlijkheidstest!

Maak de Qompas Persoonlijkheid Analyse

Wanneer solliciteren

De meeste organisaties hebben een of twee keer per jaar een vast instroommoment voor hun traineeship. Dit is uit praktische overwegingen om de groepen trainees zo veel mogelijk tegelijk te laten starten i.v.m. hun gezamenlijke assessment en opleidingsprogramma. En door de stevige procedures moet je vaak ruim voor het startmoment solliciteren, soms wel 3-8 maanden voordat je start. Dus wacht niet tot je jouw scriptie hebt ingeleverd.


Meteen na jouw afstuderen starten in een traineeship?

Wil je zo snel mogelijk na jouw afstuderen aan de slag als trainee? Kom dan tijdens jouw afstuderen in actie! Veel studenten willen zich in de eindfase van de studie even alleen richten op hun scriptie. Met het risico dat de voor hen aantrekkelijke bedrijven en deadlines verlopen zonder dat ze er erg in hebben. Qompas komt veel studenten tegen die ‘te laat’ zijn begonnen met hun oriëntatie en sollicitaties. Heel erg zonde uiteraard. Op Qompas houden we de deadlines bij van meer dan 50 traineeships. Dus tijdens jouw afstuderen de nieuwsbrief in de gaten houden – en in actie komen - loont!
De belangrijkste perioden waarin traineeships open staan zijn oktober/november en april/mei.

‘Ongoing recruitment’
Gelukkig zijn er ook traineeships waar je het hele jaar door op kunt solliciteren. Je vindt ze onderaan deze pagina onder de kop ‘Doorlopende Traineeship vacatures’. Je kunt bij die organisaties het hele jaar door instromen. Het kan wel voorkomen dat het opleidingsprogramma van het traineeship een paar keer per jaar start of pas een paar maanden later begint als de nieuwe groep groot genoeg is.

Wat is het startsalaris voor een traineeship?

De salarissen voor de management traineeships lopen zeer uiteen. De topbedrijven betalen over het algemeen een hoger startsalaris, omdat ze niet het risico willen lopen dat starters op basis van het geboden salaris afhaken als ze een aanbod krijgen. Andersom is het zo dat traineeships zoveel voordelen kennen ten opzichte van 'gewone' startfuncties (opleidingen, begeleiding en ontwikkeling) dat het verdedigbaar is om te kiezen voor een gemiddeld of zelfs iets lager startsalaris.

Onderhandelen over arbeidsvoorwaarden van een traineeship?

Bij grotere ondernemingen met al langer bestaande traineeships zijn er niet zo veel mogelijkheden om te onderhandelen. Het is bij een aannamegesprek dan vooral zaak om goed inzicht te krijgen op alle aspecten ten aanzien van de arbeidsvoorwaarden. Die zijn:

  • Wat is het startsalaris en hoe groeit dat gedurende het traineeship en erna?
  • Is er een bonusregeling, winstdeling, 13e maand?
  • Hoe lang is het initiële arbeidscontract? Is er een proeftijd? Wat is de opzegtermijn?
  • Zit er een leaseauto bij? Reiskostenvergoeding?
  • Hoe is pensioen geregeld? Welk deel legt de werkgever in? (het zogenaamde premievrije deel)
  • Is er een verhuisvergoeding mogelijk indien van toepassing?
  • Bestaat er de mogelijkheid van een zgn. 'sign-on-bonus'? (dat is een eenmalige bonus die je krijgt als je begint bij de werkgever, wordt weleens ingezet om je over de streep te halen in een krappe arbeidsmarkt)

6 voordelen van een traineeship

Wat jouw reden zou moeten zijn om te kiezen voor een (management) traineeship is afhankelijk van wie je bent en dus wat het beste bij je past. In een management traineeship ga je snel, maar als je zelf altijd even een periode nodig hebt voor je uit de verf komt, kun je beter kiezen voor een startfunctie aan het begin van jouw carrière.


Redenen waarom een traineeship iets voor jou kan zijn:

  • Roulatie door de organisatie
  • Focus op inhoudelijke en persoonlijke ontwikkeling
  • Veel opleidingsmogelijkheden
  • Persoonlijke begeleiding door mentor
  • Internationale mogelijkheden sneller beschikbaar
  • In beeld bij het (top-)management

Voordat je start met een traineeprogramma

De belangrijkste zaken die je goed moet onderzoeken en/of uitvragen voordat je aan een traineeavontuur begint zijn:

  • Hoe lang duurt het traineeprogramma
  • Hoeveel verschillende opdrachten krijg je in die periode? En hoe lang duren ze?
  • Hoe zijn de opdrachten inhoudelijk afgewisseld? (lijn/staf, finance/marketing, etc.)
  • Hoeveel cursusdagen krijg je en welke?
  • Krijg je een coach of mentor? En is die intern of extern?
  • Wat gebeurt er na het traineeship? Hoe zeker is het dat er dan een passende functie voor je is? En waar?
  • Wat is de initiële contractduur? Duurt die het hele traineeship?

Aan de slag als trainee

Trainees worden binnen verschillende afdelingen aan het werk gezet om zo bekend te worden met veel verschillende bedrijfsprocessen. Vaak wordt leren en werken binnen een traineeship gecombineerd. In de meeste traineeship programma's start je met een aantal trainees tegelijkertijd. Deze medetrainees zul je tegenkomen op opleidingsmomenten of tijdens sociale evenementen die worden georganiseerd door en voor de trainees.

De cursussen en trainingen zijn erop gericht om het kennisniveau van de trainee te verhogen en de benodigde vaardigheden te verbeteren. De kwaliteit en omvang van de trainingen en cursussen verschilt sterk, maar gemiddeld wordt ongeveer 15% van de werktijd besteed aan opleiding. In bepaalde gevallen volg je zelfs een hele (post-)master met je medetrainees.

Het komt ook voor dat je een (korte) periode echt gaat meedraaien op de werkvloer om zo de core processen van de organisatie aan den lijve te ondervinden.

Pas op! Traineeships als modeterm

De populariteit van traineeships is al jaren enorm. Uit onderzoek van Qompas blijkt dat het management traineeship met afstand de meest begeerde startfunctie is voor hbo en wo starters. Veelgehoorde redenen waarom het traineeship zo populair is zijn: veel groei- en ontwikkelingsmogelijkheden, veel opleiding en coaching en veel verantwoordelijkheid.

Over de afgelopen decennia heeft het begrip “traineeship” veel aan waarde moeten inboeten. Waar het vroeger zeer serieuze programma's betrof met veel opleidings- en doorgroeimogelijkheden, zijn deze mogelijkheden nu lang niet altijd meer gewaarborgd. Traineeships zijn een modeterm geworden binnen de werving van starters. Het is daarom ook belangrijk om tijdens het sollicitatieproces kritisch te blijven en voor jezelf te bedenken of het programma aan jouw verwachtingen zal voldoen.